KORONAVİRÜS AŞISINDA SON DURUM

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, TÜBİTAK Mükemmeliyet Merkezi'nin açılış töreninde konuştu. Koronavirüs aşı çalışmalarına değinen Erdoğan, şunları ifade etti;

Koronavirüse karşı aşı ve ilaç geliştirme projelerimizde de önemli mesafe kat ediyoruz.

DSÖ listesinde yerli aşı geliştiren ülkeler arsında ABD ve Çin’in ardından üçüncü sırada yer alıyoruz. 2 aşı adayımız hayvan deneylerini başarıyla tamamladı.

Aşının yanında ilaç geliştirme faaliyetlerimiz de tüm hızıyla devam ediyor. Hatta bunlardan birisi etik kurulu onayını da alarak insanlar üzerinde klinik çalışma safhasına geldi.

Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz kurumumuzun onayının ardından inşallah bu çalışmaları süratle başlatacağız.

Hekimlerimiz tarafından yoğun şekilde kullanılan faviprabür etkin maddesini baştan sona 8 basamağı içerek şekilde sentezledik. ruhsatlı ve ticari bir ürüne dönüştürdük.


TÜRK BİLİM İNSANLARININ GELİŞTİRDİĞİ AŞI SON SAFHADA 

Son olarak Almanya'da Türk bilim insanı Prof. Dr. Uğur Şahin'in kurucu ortağı olduğu biyoteknoloji firması BioNTech'in geliştirdiği "BNT162b1" adlı aşı adayının da üçüncü aşama denemelere başladığı kaydedildi.

RNA temelli aşı, Kovid-19'u etkisiz kılan kan şekeri enzimleri ile alımlayıcı-bağlayıcı İmmünoglobulin G antikorları harekete geçirmeyi, hücre düzeyinde bağışıklık tepkisi yaratan CD4+ ve CD8+ glikoproteinleri artırmayı amaçlıyor.ABD'de Pfizer, Çin'de Fosun Pharma ilaç firmalarının üretim lisansını aldığı aşı adayının dünya çapında 30 bin sağlıklı gönüllü üzerinde denenmesi amaçlanıyor.

Türkiye'den 9 aşı adayı klinik öncesi safhada

DSÖ kayıtlarına göre klinik deneme aşamasındaki aşılar dışında dünyada 139 aşı adayı da klinik öncesi değerlendirme aşamasında bulunuyor. Bunlar arasında Türkiye'den Ege Üniversitesi, Selçuk Üniversitesi, Erciyes Üniversitesi, Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi ile Acıbadem Labmed Sağlık Hizmetleri A.Ş, Ankara Üniversitesi, Boğaziçi Üniversitesi, Bezmialem Vakıf Üniversitesi ve Ortadoğu Teknik Üniversitesinin aşı çalışmaları yer alıyor.


COVİD-19 AŞISI NE ZAMAN HAZIR OLACAK? 

Tüm bu çalışmaların ne zaman sonuçlanıp yaygın olarak kullanılabilecek bir aşının ortaya çıkacağı ise henüz belirsizliğini koruyor. Uzmanlar, klinik denemelerde başarı kaydedilmesi halinde aşının yıl sonu ile gelecek yıl ortasında bir zamanda hazır olabileceği tahmininde bulunuyor.

Ancak çok yönlü biyolojik etkileri olan ve zaman içinde mutasyon geçirebilen virüslere karşı standart bir aşı üretmek her zaman mümkün olmuyor. Örneğin Kovid-19'un öncülü olan SARS koronavirüsünün ortaya çıkmasından bu yana 20 yıla yakın zaman geçmesine karşın aşı geliştirilemedi. 1980'li yıllarda AIDS'e yol açan HIV virüsüne karşı başlatılan aşı geliştirme çalışmaları da sonuçsuz kaldı.


KLİNİK DENEMELER 3 AŞAMADA YAPILIYOR

Bir aşının yaygın olarak kullanılabilmesi için 3 aşamada insanlar üzerinde test edilmesi gerekiyor.

Klinik denemelerin ilk aşamasında, az sayıdaki gönüllü sağlıklı denek üzerinde aşının güvenli olup olmadığı ve insanlar üzerindeki olası yan etkileri araştırılıyor.

İkinci aşamada, aşının bağışık tepkilerini uyandırmadaki etkinliği 100’den fazla denek üzerinde test ediliyor.

Üçüncü ve son aşamada ise aynı işlem, binlerce denekle tekrarlanıyor. Tüm bu süreç, aylar ve hatta yıllar alabiliyor.

Çin'in Vuhan kentinde Aralık 2019'da ortaya çıkan Kovid-19, 200'den fazla ülke ve bölgeye yayılarak salgına dönüştü.

Dünya genelinde vaka sayısı 19 milyonu aşarken, 700 binden fazla kişi hayatını kaybetti.